Op 12 november 2026 heeft de Tweede Kamer het Belastingplan 2027 met een aantal aanvullende voorstellen voor box 2 en box 3, waaronder een amendement van PRO en Volt, en een novelle bij de Wet werkelijk rendement box 3 aangenomen.
In deze nieuwsbrief zijn de relevante voorstellen uit het Belastingplan 2027, inclusief aanvullende voorstellen, voor ondernemers, vermogende particulieren en familiebedrijven & family offices opgenomen.
De Eerste Kamer moet het Belastingplan ook nog aannemen. Veel van wat in deze nieuwsbrief staat is dus nog geen wet. Voor ondernemers, vermogende particulieren en familiebedrijven & family offices is het toch al zinvol om scenario’s in kaart te brengen. Het is bovendien nog niet zeker dat er een meerderheid in beide kamers is voor alle voorstellen.
De belangrijkste cijfers op een rij
| Onderwerp | 2026 | 2027 (voorstel) |
|---|---|---|
| Box 1, schijf 1 (tot € 39.337; 2026: € 38.883) | 35,75% | 35,84% |
| Box 1, schijf 2 (tot € 80.819; 2026: € 78.426) | 37,56% | 38,02%* |
| Box 1, schijf 3 (toptarief) | 49,5% | 49,5% |
| Box 2, lage schijf (tot € 68.843; 2026: € 68.843) | 24,5% | 23,5% (2027 t/m 2030) |
| Box 2, hoge schijf (boven € 68.843 in 2027) | 31% | 29% (2027 t/m 2030) |
| Box 3, tarief | 36% | 36% (2029: 35,5% / 38,5%) |
| Box 3, heffingvrij vermogen per persoon | € 59.357 | € 60.280 |
| Box 3, forfaitair rendement overige bezittingen | 6,00% | 6,37% |
| Schenk- en erfbelasting, eerste schijf | tot € 158.669 | tot € 158.669 |
| Vennootschapsbelasting (tot € 200.000 winst / daarboven) | 19% / 25,8% | 19% / 25,8% |
| Overdrachtsbelasting niet-eigen woning | 8% | 7% |
Inkomstenbelasting box 1: licht hogere tarieven
Tarieven en schijven. De tarieven van de eerste twee schijven stijgen licht, als dekking voor de compensatie van zorgpremies uit de Voorjaarsnota. Het toptarief blijft 49,5%. De Tweede Kamer heeft amendementen aangenomen die toename van de tarieven van de eerste twee schijven in 2027 matigt. Inclusief premies volksverzekeringen komen die tarieven uit op 35,84% (eerste schijf) en 38,02% (tweede schijf).
*Voor het tarief van de tweede schijf geldt een voorbehoud. Door de stapeling van wijzigingen is het niet geheel duidelijk wat het definitieve percentage wordt; mogelijk 37,91% in plaats van 38,02%.
Grens van het toptarief. De grens waarboven het toptarief geldt, gaat omhoog naar € 80.819 (2026: € 78.426).
Pensioenopbouw. Voor pensioenopbouw in de loonbelasting wordt de aftoppingsgrens van
€ 137.800 van 2027 tot en met 2032 niet geïndexeerd. Dat raakt aandeelhouders van familiebedrijven die zichzelf een loon boven dat bedrag uitkeren.
Pensioen in eigen beheer. De Tweede Kamer heeft een motie aangenomen die de regering verzoekt een regeling uit te werken waarmee dga’s hun bestaande pensioen in eigen beheer alsnog fiscaal neutraal kunnen omzetten.
Wat kunt u doen? Bekijk bij de planning van uw inkomen en pensioenopbouw wat de hogere tarieven en de bevroren aftoppingsgrens betekenen.
Inkomstenbelasting box 2: lagere tarieven, strengere leenregels
Lager toptarief. Het reguliere box 2-tarief voor dividenduitkering boven € 68.843 in 2027
(€ 137.686 voor fiscale partners) daalt voor vier jaar (2027 tot en met 2030) van 31% naar 29%. Ook het lage box 2-tarief (24,5%) wordt in dezelfde periode verlaagd naar 23,5%. Het kabinet wil aandeelhouders zo stimuleren om 'vastzittend vermogen' uit de onderneming te halen.
De schijfgrens voor het lage tarief wordt van 2027 tot en met 2031 niet geïndexeerd en blijft daardoor € 68.843 (voor fiscale partners € 137.686) in plaats van € 69.607 (€ 139.214). Het hoge tarief wordt zo elk jaar eerder bereikt.
Rekenvoorbeeld (indicatief): een BV behaalt € 1.000.000 winst en keert na vennootschapsbelasting alles in één keer uit aan één aandeelhouder. Vennootschapsbelasting: 19% over de eerste € 200.000 en 25,8% over de rest, samen € 244.400. Over het resterende
€ 755.600 aan dividend betaalt de aandeelhouder in box 2 ongeveer € 215.300 (23,5% over
€ 68.843 en 29% daarboven). Bij de huidige tarieven van 24,5% en 31% zou dat ongeveer
€ 229.800 zijn. De totale belastingdruk komt daarmee op circa 46,0% in plaats van 47,4%.
Strengere regels voor lenen bij de eigen BV. Heeft u op 31 december meer dan een bepaald bedrag van uw eigen BV geleend, dan wordt het meerdere belast als zogenoemd fictief regulier voordeel in box 2. Die grens is nu € 500.000. Vanaf 2027 wordt de grens in vijf jaarlijkse stappen van € 80.000 verlaagd naar € 100.000, dus naar € 420.000 per eind 2027. Leningen voor de eigen woning blijven – onder strikte voorwaarden – buiten de regeling.
Vererving van een aanmerkelijk belang. Vanaf 2027 kan de faciliteit voor een vererfd aanmerkelijk belang (‘overlijdensdividend’) niet meer worden toegepast ten aanzien van een fictief regulier voordeel wegens excessief lenen. Met die faciliteit kan een erfgenaam onder voorwaarden dividend uit de BV halen om de verschuldigde erfbelasting en inkomstenbelasting te voldoen. Zo wil het kabinet voorkomen dat de faciliteit wordt gebruikt om box 2-heffing over bovenmatige schulden uit te stellen.
Zetelverplaatsing naar Nederland. Verplaatst een buitenlandse vennootschap haar zetel naar Nederland, dan wordt een buitenlandse aandeelhouder met een aanmerkelijk belang in Nederland belastingplichtig in box 2. Vanaf 1 januari 2027 geldt als verkrijgingsprijs de waarde in het economische verkeer op dat moment. Alleen de waardeontwikkeling vanaf dat moment wordt dan in beginsel in Nederland belast.
Wat kunt u doen? Bekijk uw dividendbeleid en uw rekening-courantpositie bij de BV. Als de Eerste Kamer instemt met de lagere tarieven, kan de timing van uitkeringen verschil maken.
Een grote lening bij de eigen BV wordt de komende jaren steeds lastiger vol te houden. Dat is ook een aandachtspunt bij een geplande overdracht binnen de familie. Omdat de schijfgrens tot en met 2031 niet wordt geïndexeerd, kan het lonen om uitkeringen te spreiden over meerdere jaren.
Inkomstenbelasting box 3: het huidige stelsel blijft voorlopig gelden
Hoe werkt box 3 in 2027? In 2027 blijft de forfaitaire heffing gelden: de Belastingdienst gaat uit van een fictief rendement over drie categorieën (banktegoeden, overige bezittingen en schulden), op basis van uw vermogen op 1 januari. Over dat fictieve rendement betaalt u 36%.
Voor banktegoeden en schulden worden de percentages pas na afloop van het jaar definitief vastgesteld. Volgens de planning van het kabinet geldt dit forfaitaire stelsel, met de mogelijkheid van tegenbewijs, in zowel 2027 als in 2028.
Wat is de tegenbewijsregeling? De Hoge Raad oordeelde op 6 juni 2024 dat het aangepaste forfaitaire stelsel in strijd is met het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) als een belastingplichtige een lager werkelijk rendement heeft behaald dan het forfait. De wetgever heeft een mogelijkheid op tegenbewijs vastgelegd in de Wet tegenbewijsregeling box 3, zodat belastingplichtigen tegemoet kunnen worden gekomen om een schending van het EVRM weg te nemen. De regeling werkt als volgt:
- U kunt aantonen dat het werkelijke rendement over uw gehele box 3-vermogen lager was dan het forfaitaire rendement. Het werkelijke rendement bestaat uit alle voordelen: rente, dividend, huur en (gerealiseerde en ongerealiseerde) waardeontwikkelingen, onder aftrek van de kosten van schulden.
- U moet dit zelf opgeven en onderbouwen, in de aangifte inkomstenbelasting of (voor eerdere jaren) via het formulier 'Opgaaf werkelijk rendement'. Het werkelijke rendement geldt alleen als het lager is dan het forfait. Is het hoger, dan blijft het forfait gelden. U betaalt dus nooit meer dan volgens het forfaitaire stelsel.
- Het voordeel van het eigen gebruik van een box 3-pand hoort bij het werkelijke rendement. Voor 2026 en 2027 moet u dit opgeven als u een beroep doet op tegenbewijs.
De regeling is tijdelijk en loopt tot het nieuwe box 3-stelsel van kracht wordt. Voor wie veel vermogen heeft en dat actief belegt, kan het werkelijke rendement in een slecht beleggingsjaar fors lager zijn dan het forfait.
Wat verandert er in 2027? In 2027 gelden de parameters uit het oorspronkelijke Belastingplan 2027: een heffingvrij vermogen van circa € 60.280 per persoon en een forfaitair rendement van circa 6,37% voor overige bezittingen.
En na 2027? Volgens de door de Tweede Kamer aangenomen novelle wordt per 1 januari 2029 het nieuwe box 3-stelsel ingevoerd met een vermogenswinstbelasting voor alle financiële instrumenten (e.g. aandelen, obligaties en opties), waarbij pas belasting verschuldigd is bij realisatie. Zo komt ongeveer 90% van het box 3-vermogen met waardeontwikkeling per 1 januari 2029 onder die systematiek. Vervroeging naar 2028 is daar in principe mee van de baan: het huidige forfaitaire stelsel met tegenbewijs blijft ook in 2028 gelden.
Verkrijgingsprijs. Voor bestaande beleggingen geldt per 1 januari 2029 de marktwaarde op die datum als verkrijgingsprijs. Waardestijgingen tot die datum blijven daardoor buiten de vermogenswinstbelasting.
Onroerend goed viel in het originele wetsvoorstel al in de vermogenswinstbelasting, maar voor overige vermogenscategorieën (i.e. niet-vastgoed en niet-financiële instrumenten) geldt in 2029 een vermogensaanwasbelasting.
Vanaf 2030 zou een volledige vermogenswinstbelasting moeten gelden. De Tweede Kamer heeft een motie aangenomen die verzoekt om het wetsvoorstel hiervoor uiterlijk met Prinsjesdag 2027 in te dienen.
Planning. Na de stemming van 12 november 2026 geldt (i) in 2027 en 2028 het oude forfaitaire box 3-stelsel met tegenbewijs, (ii) in 2029 het nieuwe box 3-stelsel met een vermogenswinstbelasting voor vastgoed en financiële instrumenten en een vermogensaanwasbelasting voor een restcategorie vermogensbestanddelen en (iii) vanaf 2030 een volledige vermogenswinstbelasting.
Vanaf 2029 geldt bovendien een progressief box 3-tarief: 35,5% (nu 36%) over de eerste € 60.000 aan belastbaar inkomen uit sparen en beleggen en 38,5% over het meerdere. Een aangenomen amendement maakt daarnaast kostenaftrek voor onroerende zaken bij de tegenbewijsregeling mogelijk. Die wordt bij Koninklijk Besluit in werking gesteld en kan uitvoeringstechnisch niet eerder dan in 2028.
Exitheffing. Om een begrotingsgat te dichten wordt een exitheffing voor zeer vermogende emigranten overwogen. Er ligt nog geen wetsvoorstel en de uitwerking, naast de reeds bestaande exitheffingen, is nog onbekend.
Familiebedrijven. De Tweede Kamer heeft het kabinet in februari 2026 gevraagd een afgebakende definitie van familiebedrijven uit te werken, zodat aandelen in familiebedrijven onder een vermogenswinstbelasting vallen. Dit betreft alleen belangen die in box 3 vallen, dus belangen van minder dan 5%. Het kabinet zag hiervoor geen ruimte, vanwege het risico op onrechtmatige staatssteun. Het verzoek van de Tweede Kamer wordt echter (indirect) ingewilligd door voor financiële instrumenten een vermogenswinstbelasting in te voeren per 1 januari 2029.
Wat kunt u doen? Reken nu door of de tegenbewijsregeling bij uw portefeuille voordeliger uitpakt dan het forfait, en leg uw gegevens zo vast dat u het werkelijke rendement kunt aantonen.
Bekijk daarnaast of het zinvol is om vermogen in een andere structuur te houden, zoals een BV. Doe dit voor 1 januari 2027, want dat is de peildatum van box 3. Omdat de eerder voorgestelde verzwaring van box 3 in 2027 vervalt en tegelijkertijd het box 2-tarief omlaag gaat, kan de afweging om vermogen in een BV te houden anders uitpakken dan eerder gedacht.
Schenk- en erfbelasting: papieren schenking aangepakt, schijfgrenzen niet geïndexeerd
Tarieven en vrijstellingen. Het Belastingplan bevat geen wijzigingen in de tarieven van de schenk- en erfbelasting en niet in de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR). De tarieven blijven:
- 10% en 20% voor partners en kinderen;
- 18% en 36% voor kleinkinderen;
- 30% en 40% voor overige verkrijgers.
De schijfgrenzen in de schenk- en erfbelasting worden van 2027 tot en met 2031 niet geïndexeerd. De eerste schijf blijft daardoor lopen tot € 158.669. De vrijstellingen worden wel geïndexeerd en worden in 2027 als volgt:
- De jaarlijkse schenkingsvrijstelling van ouders aan een kind: € 7.088 (2026: € 6.908);
- De eenmalig verhoogde vrijstelling voor een kind van 18 tot 40 jaar: € 33.991 (2026: € 33.129);
- De erfbelastingvrijstelling voor een partner: € 849.564 (2026: € 828.035).
Papieren schenkingen. Het kabinet had in de Voorjaarsnota de schenking op papier opgenomen in de lijst van 'opmerkelijke belastingconstructies'. Bij een papieren schenking wordt een schenking aan een kind niet in geld, maar via een schuldvordering met een rente van 6% gedaan, waarbij schenkbelasting wordt berekend over de waarde van de vordering.
Ter bestrijding van deze ‘opmerkelijke belastingconstructie’ heeft de Tweede Kamer op 12 november 2026 een amendement op het Belastingplan 2027 aangenomen. Op basis van dit amendement worden aflossingen op een schuldigerkenning uit vrijgevigheid (‘papieren schenking’) in beginsel opnieuw als schenking belast. Aflossingen binnen 180 dagen vóór overlijden en bedragen die bij overlijden nog opeisbaar zijn, gelden als fictieve verkrijging krachtens erfrecht. Eerder betaalde schenkbelasting wordt verrekend.
Voor bestaande papieren schenkingen geldt overgangsrecht: notarieel vastgelegde schuldigerkenningen die vóór 1 januari 2027 tot stand zijn gekomen vallen nog onder de huidige regels, en repeteerbare schuldigerkenningen die vóór 11 november 2026 (17.15 uur) notarieel zijn vastgelegd blijven buiten de nieuwe regeling. Daarnaast gaat per 1 januari 2028 de rekenrente voor de waardering van vruchtgebruik en periodieke uitkeringen van 6% naar (voorlopig) 3%. Daarna wordt de rente jaarlijks vastgesteld op basis van door De Nederlandsche Bank gepubliceerde rentegegevens en actuele overlevingskansen.
Bedrijfsopvolging. De BOR is afgelopen jaren meerdere malen aangescherpt, onder meer voor aan derden verhuurd vastgoed en voor schenkers en erflaters die op hoge leeftijd een onderneming starten. Het Belastingplan 2027 bevat geen nieuwe aanscherpingen, maar het beleid blijft in beweging.
Voor agrarische familiebedrijven kondigt het kabinet in de brief van 3 november 2026 aan dat het in de Fiscale verzamelwet 2028 een maatregel uitwerkt, waardoor verpachte grond ook onder de uitzondering op de vastgoedmaatregel (voor de BOR en de doorschuifregeling aanmerkelijk belang) valt als kort gezegd twee of meer agrariërs grond ruilen in het kader van noodzakelijke vruchtwisseling. De Tweede Kamer heeft een motie aangenomen die de regering vraagt praktische oplossingen te zoeken voor belemmeringen die de BOR- en DSR-voorwaarden bij vruchtwisseling opwerpen. Dit leidt nog niet tot een wetswijziging.
Wat kunt u doen? Heeft u een papieren schenking of schuldigerkenning, laat dan beoordelen onder welk overgangsrecht die valt en wat de nieuwe regels betekenen voor aflossingen en uw nalatenschap. Plant u schenkingen, bedenk dan dat de eerste schijf niet meer wordt geïndexeerd, en leg schenkingen vast met passende voorwaarden voor family governance en bescherming van het vermogen.
Vennootschapsbelasting: stabiele tarieven, aandacht voor reorganisaties
Tarieven. De tarieven blijven gelijk: 19% over de eerste € 200.000 aan belastbaar resultaat (winst minus verrekenbare verliezen) en 25,8% over het meerdere.
Bedrijfsfusie en splitsing. In de vennootschapsbelasting geldt een bewijsvermoeden dat een fusie of splitsing niet zakelijk is gemotiveerd als aandelen binnen drie jaar aan een derde worden verkocht. Dit vermoeden wordt geschrapt, omdat de Hoge Raad op 27 februari 2026 oordeelde dat het in strijd is met de Europese Fusierichtlijn. De inspecteur kan de faciliteit nog steeds weigeren als hij kan bewijzen dat de reorganisatie vooral gericht is op het ontgaan of uitstellen van belasting. In de overdrachtsbelasting blijft een vergelijkbaar vermoeden wel bestaan.
Valuta-afdekking van deelnemingen. Voor boekjaren die op of na 1 januari 2027 beginnen, valt alleen nog het niet-ingeprijsde valutaresultaat op afdekkingsinstrumenten onder de deelnemingsvrijstelling. Het vooraf verwachte (ingeprijsde) resultaat wordt belast. Voor bestaande situaties geldt overgangsrecht tot 31 december 2027, mits de rechtshandeling vóór 15 september 2026 is aangegaan en toen een volledig verzoek bij de inspecteur lag.
Innovatiebox. De forfaitaire regeling, waarmee een vast deel van de winst zonder vooroverleg in de innovatiebox kan worden opgenomen (effectief 9%), wordt verruimd. Het maximumbedrag stijgt van € 25.000 naar € 100.000 per jaar.
Minimumbelasting (Pillar Two). Voor grote groepen worden nieuwe zogenoemde veiligehavenregels uit het internationale Side-by-Side-pakket in de Wet minimumbelasting 2024 opgenomen. Deze regels gelden voor multinationale groepen met een geconsolideerde jaaromzet van ten minste € 750 miljoen.
Wat kunt u doen? Loopt er een reorganisatie of verkoop binnen uw familiebedrijf, laat dan nu beoordelen of de zakelijke motieven goed zijn vastgelegd. Heeft uw groep deelnemingen met valuta-afdekking, controleer dan of het overgangsrecht voor u geldt.
Overdrachtsbelasting: lager tarief voor beleggingswoningen
Wat verandert er? Het tarief voor woningen waarin de koper zelf niet gaat wonen daalt per 1 januari 2027 van 8% naar 7%. Het gaat onder meer om beleggingswoningen en recreatiewoningen, bijvoorbeeld bij aankoop door een BV. De verlaging was al aangekondigd en is bedoeld om investeren in de huurwoningmarkt aantrekkelijker te maken.
Wat blijft gelijk? Het tarief van 2% voor een woning die de koper als hoofdverblijf gebruikt blijft gelijk, evenals het tarief van 10,4% voor bedrijfspanden en grond en de vrijstelling voor starters op de woningmarkt.
Wat kunt u doen? Speelt een aankoop rond de jaarwisseling? Dan kan het voordelig zijn om de notariële overdracht pas in 2027 te laten plaatsvinden. Houd daarbij rekening met de afspraken over de levering met de verkoper.
Overige belastingen: dividendbelasting
Wat verandert er? Vermogende particulieren, familiebedrijven en family offices die via een buitenlandse beleggingsinstelling Nederlandse dividenden ontvangen, kunnen vanaf 2027 een teruggaaf van dividendbelasting krijgen. Aanleiding is een arrest van de Hoge Raad uit 2024. Daarin stond dat Nederlandse achterliggers via een buitenlandse beleggingsinstelling niet zwaarder belast mogen worden dan via een Nederlandse fiscale beleggingsinstelling.
Hoe wordt de teruggaaf berekend? Het bedrag volgt uit een formule, maar u kunt ook verzoeken om een berekening zonder formule.
Wat kunt u doen? Houdt u Nederlandse aandelen via een buitenlandse beleggingsinstelling, laat dan nagaan of u voor een teruggaaf in aanmerking komt.
Wat kunt u nu doen?
Scenarioplanning. Het Belastingplan en de novelle zijn door de Tweede Kamer aangenomen; de Eerste Kamer moet nog beslissen. Dat vraagt om scenarioplanning in plaats van haastige beslissingen. Voor veel vermogende particulieren, familiebedrijven en family offices zijn onderstaande vragen waarschijnlijk relevant:
- Wat betekenen de hogere tarieven en de bevroren aftoppingsgrens in box 1 voor mijn inkomens- en pensioenplanning?
- Moet ik mijn dividendplanning en mijn rekening-courantpositie bij de BV aanpassen? Wat betekent de verlaging van zowel het lage als het hoge tarief in box 2 daarvoor?
- Wat is het effect van het nieuwe box 3-plan op mijn vermogenspositie, en is het werkelijke rendement of het forfait voordeliger?
- Wat betekent beleid rondom schenken en bedrijfsopvolging voor mijn familiebedrijf of mijn beleggingsportefeuille? Valt mijn papieren schenking onder het overgangsrecht?
- Is mijn reorganisatie of verkoop binnen het familiebedrijf fiscaal goed onderbouwd?
- Is het raadzaam om een vastgoedaankoop te laten doorschuiven naar 2027?
- Kom ik in aanmerking voor een teruggaaf van dividendbelasting?
Neem contact op. Wilt u weten wat deze plannen voor uw situatie betekenen? Neem gerust vrijblijvend contact op via [email protected].
Dit is algemene informatie en geen persoonlijk advies. De voorstellen zijn nog niet definitief. Stand van zaken: 15 november 2026.
Dit bericht gaat over: Structurering van privévermogen
