Nieuwsbericht17 november 2026

Fiscale eindejaarstips 2026: wat ondernemers, vermogende particulieren en familiebedrijven nog kunnen regelen

Op 12 november 2026 heeft de Tweede Kamer het Belastingplan 2027 en de novelle bij de Wet werkelijk rendement box 3 aangenomen. Voor ondernemers, vermogende particulieren en familiebedrijven & family offices zijn er verschillende fiscale acties die voor jaareinde kunnen worden verricht en een aantal juridische onderwerpen die goed zijn om weer eens te bekijken. In deze nieuwsbrief zijn zeven fiscale eindejaarstips en vijf tips in het kader van family governance en estate planning opgenomen.

Let op: de Eerste Kamer moet nog instemmen met het Belastingplan 2027, dus zet nog geen onomkeerbare stappen.

Zeven fiscale eindejaarstips

1. Box 1: controleer uw gebruikelijk loon als DGA. Een DGA moet zich een gebruikelijk loon uitbetalen, dat in box 1 wordt belast. Het (minimale) normbedrag is in 2026 € 58.000, maar dat is niet automatisch uw gebruikelijk loon: het loon uit de meest vergelijkbare dienstbetrekking en het loon van de meest verdienende werknemer binnen de onderneming zijn ook relevant en kunnen hoger zijn. Is uw loon te laag, dan kan de Belastingdienst naheffen. Omdat de box 2-tarieven in 2027 dalen, kan ook de afweging tussen loon en dividend verschuiven.

Wat kunt u doen? Onderbouw de hoogte van uw gebruikelijk loon voor 2027 (i.e. kijk naar vergelijkbare functies, hoogste loon binnen de groep, etc.) en leg dit vast vóór de eerste loonbetaling. Laat daarnaast doorrekenen of een hoger of lager loon in combinatie met de nieuwe box 2-tarieven beter uitpakt, en houd rekening met de liquiditeit van uw onderneming.

2. Box 2: weeg uitstel van dividend naar 2027 af. Voor dividenden daalt (i) het reguliere box 2-tarief voor dividenden boven € 68.843 (€ 137.686 voor fiscale partners) van 2027 t/m 2030 van 31% naar 29% en (ii) het lage box 2-tarief van 24,5% naar 23,5%. Daarnaast wordt de schijfgrens van 2027 t/m 2031 niet geïndexeerd. Voor een grote dividenduitkering, een liquidatie of een verkoop van aandelen kan met deze wijzigingen uitstel lonen, maar het voordeel hangt af van uw persoonlijke situatie.

Wat kunt u doen? Laat uw dividendbeleid doorrekenen voor 2026 vs. 2027 en latere jaren, overweeg om een dividenduitkering op 1 januari 2027 te laten plaatsvinden maar neem het dividendbesluit pas als de Eerste Kamer heeft ingestemd.

3. Box 2: breng uw rekening-courantschuld in kaart. Bij een schuld aan uw eigen BV boven de ‘leengrens’ op 31 december wordt het meerdere belast als fictief regulier voordeel. De leengrens is in 2026 nog € 500.000, maar daalt vanaf 2027 in vijf stappen van € 80.000 naar € 100.000 (€ 420.000 per eind 2027). Leningen voor de eigen woning blijven onder strikte voorwaarden buiten de regeling.

Wat kunt u doen? Bepaal uw positie per 31 december 2026, los zo nodig af en maak een plan voor de lagere leengrens in de komende jaren. Een lagere box 2-heffing in 2027 kan aflossen met dividend aantrekkelijker maken. Aflossen kan met eigen middelen, door verrekening met een dividend- of loonuitkering of (onder voorwaarden) door herfinanciering buiten de BV. Leg een verrekening vóór 31 december 2026 schriftelijk vast.

4. Box 2 of box 3: waar wilt u uw beleggingen aanhouden? In box 2 (beleggen via de BV) betaalt u vennootschapsbelasting over het werkelijke rendement en volgt box 2-heffing zodra u uitkeert. In box 3 geldt in 2027 en 2028 nog het forfaitaire rendement, met tegenbewijs als uw werkelijke rendement over uw hele box 3-vermogen lager is. Behaalt u een rendement dat hoger is dan het forfaitaire rendement, dan is box 3 in principe gunstiger maar houd er rekening mee dat u de belasting uit privémiddelen moet betalen. Ook kostenaftrek (momenteel niet beschikbaar in box 3) speelt een rol voor uw beslissing.

Wat kunt u doen? Breng per belegging het verwachte rendement, de kosten en de beschikbare liquiditeit in kaart en bepaal vóór 1 januari 2027 (peildatum box 3) welke belegging u privé en welke belegging u in de BV wilt aanhouden. Uw beleggingen spreiden over box 2 en box 3 kan hierbij verstandig zijn. Houd tevens per bezitting uw werkelijke rendement bij, zodat u het tegenbewijs kunt leveren.

5. Schenken: benut de eerste schijf van het schenkbelastingtarief in 2026. Hebt u als ouder nog niet aan uw kinderen geschonken, dan kunt u vóór 1 januari 2027 (i) gebruikmaken van het lage tarief van de eerste schijf (10% tot € 158.669 in 2026; deze grens wordt van 2027 t/m 2031 niet geïndexeerd) en (ii) van de jaarlijkse vrijstelling (€ 6.908 per kind in 2026). Schenkingen van beide ouders aan hetzelfde kind worden daarbij bij elkaar opgeteld. Indien daar nog geen gebruik van is gemaakt, dan kunt u ook kijken naar het benutten van de eenmalig verhoogde vrijstelling voor schenkingen aan kinderen van 18 tot 40 jaar (€ 33.129 in 2026).

Wat kunt u doen? Bepaal of en hoeveel u in 2026 wilt schenken, en laat de schenking plaatsvinden onder de juiste schenkingsvoorwaarden in het kader van family governance en asset protection, zoals een uitsluitingsclausule, bewindclausule en tweetrapsmaking.

Voor papieren schenkingen heeft de Tweede Kamer een amendement op het Belastingplan aangenomen: aflossingen op de schuldigerkenning worden in beginsel opnieuw als schenking belast, met overgangsrecht voor bestaande schuldigerkenningen. Laat een bestaande of voorgenomen papieren schenking daarom vooraf toetsen. Controleer bij een bestaande papieren schenking ook of de afgesproken rente daadwerkelijk wordt betaald.

6. Giften: overweeg een periodieke gift aan een ANBI. Een periodieke gift aan een ANBI of een vereniging die aan de voorwaarden voldoet is zonder drempel aftrekbaar, tot € 1.500.000 per jaar, mits u minstens vijf kalenderjaren achter elkaar hetzelfde bedrag geeft en dit vastlegt in een notariële akte of een overeenkomst met de instelling. Voor een gewone gift geldt een drempel van 1% van uw drempelinkomen (minimaal € 60) en een maximum van 10%.

Wat kunt u doen? Bepaal of u in 2026 een gift wilt doen, zodat u de aftrek in 2026 nog kunt benutten, en leg een periodieke gift vast met de instelling. Laat de aftrek afstemmen op uw inkomstenbelastingdruk en controleer of de instelling een ANBI-status heeft.

7. Overdrachtsbelasting: verleg de levering van beleggingsvastgoed naar 2027. Het tarief voor woningen waarin de koper zelf niet gaat wonen daalt per 1 januari 2027 van 8% naar 7%. Op een koopsom van € 500.000 is dat € 5.000. Het tarief voor bedrijfspanden (10,4%) en voor woningen voor eigen gebruik (2%) blijft gelijk.

Wat kunt u doen? Speelt een aankoop van een beleggingswoning rond de jaarwisseling, laat de overdracht dan pas in 2027 plaatsvinden. Dat kan alleen als de verkoper meewerkt, dus maak hierover tijdig afspraken in de koopovereenkomst.

Goed om naar te kijken: family governance en estate planning

Een fiscale uitwerking gaat hand in hand met een sterke juridische basis. Voor vermogende particulieren, familiebedrijven en family offices zijn dit onderwerpen die u regelmatig tegen het licht kunt houden, bij voorkeur samen met uw notaris, fiscalist en andere betrokken adviseurs.

1. Sluiten uw huwelijksregime en uw (levens)testament nog aan op uw wensen? Een andere gezinssituatie, een nieuwe onderneming of aangepaste toekomstplannen kan betekenen dat de juridische inrichting van vroeger niet meer past.

Wat kunt u doen? Laat uw huwelijkse voorwaarden en (levens)testament toetsen aan uw huidige gezinssituatie, wensen en fiscale keuzes. Laat daarbij ook nagaan of en hoe de BOR en de doorschuifregeling eventueel uitpakken bij de verdeling in uw testament en laat zo nodig uw levenstestament actualiseren, zodat het bij de diverse instanties, zoals banken, bruikbaar is als u zelf niet meer kunt handelen.

2. Is de zeggenschap over uw familievermogen goed ingeregeld? Wie een groot beleggingsvermogen beheert of een familiebedrijf of family office bestuurt, hoeft niet dezelfde persoon te zijn als wie het vermogen erft. Met bijvoorbeeld een STAK of aandelen met beperkt of geen stemrecht kunt u eigendom en zeggenschap scheiden en vermogen gefaseerd overdragen. Ook opvolgend bestuurders zijn daarbij van belang, voor het geval een bestuurder wegvalt door overlijden of arbeidsongeschiktheid. Afspraken over bestuur, dividendbeleid, toe- en uittreding van (schoon)kinderen kunt u vastleggen in een aandeelhoudersovereenkomst en/of familiestatuut.

Wat kunt u doen? Laat vastleggen wie het bestuur overneemt als een bestuurder wegvalt, ook voor het bestuur van de STAK zelf. Overweeg een STAK of aandelen met beperkt of geen stemrecht om eigendom en zeggenschap te scheiden en leg afspraken over bestuur, dividendbeleid en toe- en uittreding van (schoon)kinderen vast in een aandeelhoudersovereenkomst of familiestatuut. Toets of de statuten en afspraken nog passen bij de huidige structuur.

3. Is het familievermogen goed beschermd? Vermogen dat u schenkt of nalaat kan bij de begiftigde(n) door een scheiding, een faillissement of een andere onvoorziene gebeurtenis alsnog buiten de familiekring terechtkomen. Met de juiste clausules legt u vast onder welke voorwaarden het vermogen binnen de familie blijft. Het gaat dan onder andere om een uitsluitingsclausule, een tweetrapsmaking, een herroepingsclausule, een bewindclausule en zaaksvervanging. Welke combinatie past, hangt af van uw persoonlijke wensen en eventuele fiscale gevolgen.

Wat kunt u doen? Leg bij schenkingen en in uw testament vast welke clausules gelden en controleer of deze clausules van toepassing zijn op eerder gedane schenkingen. Stem de combinatie vooraf af met uw notaris en fiscalist, omdat deze clausules ook fiscale gevolgen kunnen hebben.

4. Is er voldoende liquiditeit om verschuldigde belastingen bij overlijden te betalen? Aan derden ter beschikking gesteld vastgoed komt sinds 2024 in principe niet in aanmerking voor de BOR en de doorschuifregeling. Bij overlijden kunnen daardoor aanzienlijke bedragen aan erfbelasting en inkomstenbelasting verschuldigd zijn, ook zonder dat er liquide middelen vrijkomen.

Wat kunt u doen? Het is raadzaam om samen met uw adviseurs de directe belastingclaims bij overlijden en de beschikbare liquiditeiten in kaart te brengen. Denk aan een liquide reserve, een levensverzekering of afspraken tussen erfgenamen over het voldoen van de belasting.

5. Digitale nalatenschap. Bezit u cryptovaluta of beheert u vermogen via online platforms, dan hebben uw erfgenamen weliswaar recht op dat vermogen maar komen zij er in de praktijk regelmatig niet bij na uw overlijden. Bij een eigen wallet is er geen partij die een verloren sleutel of seed phrase kan verstrekken: zonder die gegevens kan het vermogen voorgoed verloren zijn.

Wat kunt u doen? Maak een actueel overzicht van uw bezittingen, platforms en wallets. Zet wachtwoorden en seed phrases niet in uw testament, maar leg wel vast dat de bezittingen bestaan en waar de toegang is bewaard. Zorg dat de toegang veilig, maar bereikbaar is voor uw erfgenamen of executeur en betrek minstens één van hen erbij. Bij grotere bedragen kan een multisignature-wallet of ‘social recovery’ een oplossing zijn.

Neem contact op

Wilt u weten welke van deze tips voor uw situatie kunnen lonen? Neem gerust vrijblijvend contact op via [email protected].

Dit is algemene informatie en geen persoonlijk advies. Alle tips in deze nieuwsbrief zijn onder voorbehoud tot de Eerste Kamer het Belastingplan 2027 en de Wet werkelijk rendement box 3, inclusief novelle, heeft aangenomen. Ook daarna kunnen de uitkomst en de uitwerking nog wijzigen. Neem onomkeerbare stappen daarom pas als het Belastingplan 2027 definitief is en laat de gevolgen voor uw situatie vooraf doorrekenen. Stand van zaken: 17 november 2026.

Dit bericht gaat over: Structurering van privévermogen, Bedrijfsopvolging met de BOR, Schenken met behoud van zeggenschap, Familiestatuut, Privacy, bescherming van vermogen en familiestatuut

Deel op LinkedIn

Alle nieuwsberichten

Vertrouwen als basis. Vertrouwelijkheid vanzelfsprekend.

Aan tafel of telefonisch. Vrijblijvend en vertrouwelijk.